Περιγεννητική Θνησιμότητα στην Ελλάδα: Ανάλυση και Εξελίξεις

Η περιγεννητική θνησιμότητα αναφέρεται στις απώλειες που συμβαίνουν λίγο πριν ή μετά τη γέννηση. Στην Ελλάδα, οι αριθμοί που σχετίζονται με αυτό τον δείκτη δημόσιας υγείας δεν είναι πάντα γραμμικοί, γεγονός που απαιτεί προσεκτική ανάλυση των δεδομένων.

Εισαγωγή στη Μελέτη

Μια νέα ελληνική μελέτη, δημοσιευμένη στο Paediatric and Perinatal Epidemiology, εξετάζει την πορεία της περιγεννητικής θνησιμότητας στην Ελλάδα από το 2014 έως το 2024. Η μελέτη θέτει ένα κρίσιμο ερώτημα: Η αύξηση που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια αντανακλά πραγματική επιδείνωση ή επηρεάζεται κυρίως από τις αλλαγές στον τρόπο καταγραφής των θνησιγενειών;

Συγγραφείς της Μελέτης

Η εργασία υπογράφεται από τις κυρίες:

• Ειρήνη Νίκαινα
• Γεωργία Κουρλαμπά
• Κυριακή Βελαλή
• Παναγιώτα Μαρκοπούλου
• Δήμητρα Μεταλλινού
• Τάνια Σιαχανίδου

Όλες προέρχονται από την Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, το Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία», το Τμήμα Νοσηλευτικής του ΕΚΠΑ και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής.

Αλλαγές στην Καταγραφή και οι Επιπτώσεις τους

Η Αλλαγή του 2018

Οι ερευνήτριες ανέλυσαν στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) για 926.154 γεννήσεις σε διάστημα 11 ετών. Το 2018, θεσπίστηκε αλλαγή που μείωσε το όριο υποχρεωτικής καταγραφής των θνησιγενειών από 25 σε 22 εβδομάδες κύησης, ευθυγραμμιζόμενη με τα ευρωπαϊκά πρότυπα. Αυτή η τροποποίηση είχε ως αποτέλεσμα την εμφάνιση περισσότερων απωλειών στα στατιστικά δεδομένα.

Αριθμοί και Στατιστικά

Η περιγεννητική θνησιμότητα αυξήθηκε από 5,6 ανά 1.000 συνολικές γεννήσεις το 2014 σε 8,2 ανά 1.000 το 2024, με μέσο ετήσιο ρυθμό 4,4%. Η αύξηση αυτή προήλθε κυρίως από τις θνησιγένειες, ενώ η πρώιμη νεογνική θνησιμότητα μειώθηκε. Αυτό υποδηλώνει ότι η κατάσταση της υγείας των νεογνών βελτιώνεται.

Σημείο Καμπής: 2019

Η ανάλυση έδειξε ότι το 2019 ήταν κρίσιμο έτος για τις θνησιγένειες πριν από τις 26 εβδομάδες κύησης, καθώς εκεί καταγράφηκε η πιο απότομη αύξηση. Αντίθετα, οι θνησιγένειες στις 26 εβδομάδες και μετά δεν παρουσίασαν αντίστοιχη μεταβολή.

Προσεκτική Ανάγνωση των Δεδομένων

Η ανάλυση των δεδομένων απαιτεί προσοχή. Η αύξηση της περιγεννητικής θνησιμότητας δεν είναι απλώς στατιστική συνέπεια, αλλά ενδέχεται να υποδηλώνει και άλλες αιτίες. Παράγοντες όπως η δυσλειτουργία του πλακούντα, η παχυσαρκία, το κάπνισμα και οι κοινωνικοοικονομικές ανισότητες συνδέονται διεθνώς με αυξημένο κίνδυνο θνησιγένειας.

Περιορισμοί της Μελέτης

Η τρέχουσα ανάλυση βασίζεται σε συγκεντρωτικά στοιχεία και δεν παρέχει λεπτομέρειες για ατομικούς παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την περιγεννητική θνησιμότητα. Η έλλειψη στοιχείων σχετικά με τις αιτίες θανάτου και την ποιότητα της προγεννητικής φροντίδας καθιστά τις συγκρίσεις πριν και μετά το 2019 προσεκτικές.

Επόμενα Βήματα

Για να βελτιωθεί η κατάσταση, η Ελλάδα χρειάζεται πιο ισχυρή και διαφανή περιγεννητική επιτήρηση. Η συστηματική καταγραφή και αξιολόγηση των θνησιγενειών και των νεογνικών θανάτων είναι κρίσιμη για την κατανόηση και την παρέμβαση σε περιπτώσεις που χρήζουν προσοχής.

Συχνές Ερωτήσεις

1. Τι είναι η περιγεννητική θνησιμότητα;

Η περιγεννητική θνησιμότητα αναφέρεται στους θανάτους που συμβαίνουν λίγο πριν ή μετά τη γέννηση. Αυτή περιλαμβάνει τις θνησιγένειες και τους θανάτους κατά τις πρώτες ημέρες ζωής.

2. Ποιες είναι οι κύριες αιτίες της περιγεννητικής θνησιμότητας;

Οι κύριες αιτίες περιλαμβάνουν δυσλειτουργία του πλακούντα, περιορισμό της εμβρυϊκής ανάπτυξης, και κοινωνικοοικονομικές ανισότητες. Αυτοί οι παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν την υγεία των μητέρων και των εμβρύων.

3. Πώς επηρεάζει η καταγραφή των θνησιγενειών τους αριθμούς;

Η αλλαγή στην καταγραφή θνησιγενειών έχει οδηγήσει σε αύξηση των εμφανιζόμενων περιπτώσεων. Η μείωση του ορίου καταγραφής από 25 σε 22 εβδομάδες έχει επισημάνει περισσότερες απώλειες στα στατιστικά.

4. Ποιες είναι οι προτάσεις για τη βελτίωση της κατάστασης;

Η ανάγκη για πιο διαφανή καταγραφή και αξιολόγηση είναι επιτακτική. Απαιτείται καλύτερη σύνδεση μεταξύ στατιστικών και κλινικών δεδομένων για να εντοπιστούν περιθώρια πρόληψης.

5. Ποιες είναι οι επιπτώσεις της πρώιμης νεογνικής θνησιμότητας;

Η μείωση της πρώιμης νεογνικής θνησιμότητας είναι ένδειξη προόδου στη φροντίδα των νεογνών. Αυτό σημαίνει ότι οι υπηρεσίες υγείας έχουν βελτιωθεί, προσφέροντας καλύτερες προϋποθέσεις για τα νεογνά.

Συμπέρασμα και Πρακτικές Συμβουλές

Η περιγεννητική θνησιμότητα στην Ελλάδα είναι ένα σύνθετο ζήτημα που απαιτεί προσεκτική ανάλυση και παρέμβαση. Ορισμένες πρακτικές συμβουλές περιλαμβάνουν:

• Αυξημένη ενημέρωση για την προγεννητική φροντίδα.
• Στήριξη σε προγράμματα αγωγής υγείας για μέλλουσες μητέρες.
• Παρακολούθηση των στατιστικών στοιχείων για την κατανόηση των τάσεων.
• Συνεργασία με ειδικούς για τη βελτίωση του συστήματος υγείας.

Η κατανόηση των αριθμών πίσω από την περιγεννητική θνησιμότητα είναι κρίσιμη για τη βελτίωση της δημόσιας υγείας και την προστασία των οικογενειών.